Voor jonge ouders is niets zo belangrijk als de veiligheid van hun baby. Toch overlijden in Nederland nog steeds baby’s onverwacht tijdens hun slaap. Gemiddeld gaat het om ongeveer drie baby’s per maand tussen de 0 en 2 jaar. Sinds 2022 is er zelfs weer een stijging zichtbaar. Daarom blijft aandacht voor veilig slapen belangrijk.
Het onverwachts overlijden van een baby tijdens de slaap wordt ook wel wiegendood of Sudden Infant Death Syndrome (SIDS) genoemd. De exacte oorzaak is nog altijd niet volledig bekend. Wel weten onderzoekers dat bepaalde omstandigheden het risico kunnen vergroten.
Sommige factoren zijn niet te beïnvloeden, zoals vroeggeboorte of een laag geboortegewicht. Gelukkig zijn er ook veel dingen die ouders wél kunnen doen om de slaapomgeving zo veilig mogelijk te maken. Om ouders daarbij te helpen, heeft Veiligheid.nl de belangrijkste adviezen samengevat in De 4 van Veilig Slapen.
Deze vier eenvoudige regels helpen ouders om hun baby veilig te laten slapen.
-
Leg je baby altijd op de rug
De veiligste slaaphouding voor een baby is op de rug. In deze positie kan een baby vrij ademen en is de kans kleiner dat neus of mond tegen het matras komt te liggen.
Slapen op de buik of op de zij wordt afgeraden zolang een baby zichzelf nog niet gemakkelijk kan omrollen. Sommige producten claimen dat een baby ook op de buik veilig kan slapen, bijvoorbeeld speciale ventilerende matrassen. Toch bieden deze geen garantie dat een baby altijd goed kan blijven ademen.
Ouders kunnen zich zorgen maken dat hun baby zich kan verslikken wanneer het op de rug ligt. Uit onderzoek blijkt echter dat dit risico niet groter is dan bij slapen op de buik of zij.
Plat hoofdje voorkomen
Door het slapen op de rug kunnen ouders bang zijn dat hun baby een plat of scheef hoofdje krijgt. Dit kun je meestal eenvoudig voorkomen door kleine variaties aan te brengen, bijvoorbeeld door het hoofdje de ene keer naar links en de andere keer naar rechts te leggen.
-
Laat je baby in een eigen bedje slapen
De veiligste plek voor een slapende baby is een eigen wieg of ledikant. In het bed van ouders slapen kan risico’s met zich meebrengen.
Een baby kan bijvoorbeeld:
- te warm worden door het dekbed
- bekneld raken tussen matrassen
- tegen een kussen of deken aan komen te liggen
- uit bed rollen
- of per ongeluk onder een slapende ouder terechtkomen
Dit risico wordt groter wanneer ouders erg moe zijn of onder invloed zijn van alcohol, medicijnen of drugs.
Wel wordt aangeraden om het eerste halfjaar een wieg of ledikant in de slaapkamer van de ouders te zetten. Zo is je baby dichtbij en kun je snel reageren wanneer dat nodig is, terwijl hij of zij toch veilig in een eigen bedje slaapt. Een aanschuifbedje (co-sleeper) kan daarbij een praktische oplossing zijn.
-
Laat je baby in een slaapzak slapen
Een babyslaapzak is een veilige manier om je baby warm te houden tijdens het slapen. Vooral wanneer een baby beweeglijker wordt en zich in bed gaat verplaatsen, kan een slaapzak helpen.
Een slaapzak heeft meerdere voordelen:
- je baby kan niet onder de dekens terechtkomen
- het helpt de lichaamstemperatuur beter te reguleren
- het verkleint de kans dat een baby zich omdraait in bed
Extra beddengoed is vaak niet nodig. Het gebruik van een dekbed wordt de eerste twee jaar afgeraden, omdat een dekbed te warm kan zijn en een baby er met het hoofd onder kan komen.
Als ouders toch beddengoed willen gebruiken, is een kort en strak ingestopt laken met een dun dekentje een veiliger alternatief. Zorg daarbij dat de voetjes bijna tegen het voeteneinde liggen, zodat een baby niet onder de deken kan schuiven.
Let er bij een slaapzak op dat deze goed past. Te grote hals- of armsgaten kunnen ervoor zorgen dat een baby in de slaapzak naar beneden glijdt.
-
Zorg voor een leeg bedje
Een veilige slaapomgeving betekent ook: een leeg bedje. In het bedje horen geen spullen die de ademhaling kunnen belemmeren.
Denk bijvoorbeeld aan:
- grote knuffels
- kussens
- zijligkussens
- hoofdbeschermers
Hoewel veel van deze producten in winkels worden verkocht als handig of comfortabel, kunnen ze het risico vergroten dat een baby met het gezicht tegen een voorwerp aan komt te liggen.
Wil je toch iets vertrouwds in het bedje leggen? Dan is een klein knuffeldoekje zonder vulling een veiliger alternatief.
Met deze vier eenvoudige regels creëer je een zo veilig mogelijke slaapomgeving voor je baby. Dat geeft niet alleen rust voor je kindje, maar ook voor jou als ouder.
